Üç yönde de hesaplar: hariç tutardan KDV ve dahil tutarı, KDV dahil tutardan matrahı, elinizdeki iki tutardan da uygulanmış oranı. Her adımı ekranda gösterir — çünkü dahil tutardan hariç tutarı bulmak en çok yanlış yapılan hesaptır ve sonucu görmek yetmez, yolu görmek gerekir.
| Adım | İşlem | Sonuç |
|---|
Tutarlar kuruşa (iki basamağa) yuvarlanır; fatura düzenleyen program da aynı yuvarlamayı yaptığı için tek kuruşluk farklar burada değil, kalem sayısı arttıkça toplamda görünür.
Farklı oranlı kalemleri alt alta ekleyin; araç hem toplamı hem de oran bazında dökümü verir. Oran bazında döküm beyanname satırlarıyla aynı mantıkta ayrılır. Bu liste sunucuya gönderilmez ve kaydedilmez; sekmeyi kapattığınızda kaybolur.
| Açıklama | Girilen | Oran | Matrah | KDV | Dahil | İşlem |
|---|
| Oran | Kalem | Matrah | KDV | Dahil |
|---|
Hesaplama tamamen tarayıcınızda yapılır; girdiğiniz tutarlar sunucuya gönderilmez ve kaydedilmez.
Hariçten dahile: KDV = Matrah × Oran ÷ 100 · Dahil = Matrah + KDV
Dahilden hariçe: Matrah = Dahil × 100 ÷ (100 + Oran) · KDV = Dahil − Matrah
İki tutardan orana: Oran = (Dahil − Matrah) ÷ Matrah × 100
Üçü de tek bir cümlenin farklı yazılışıdır: KDV her zaman matrahın yüzdesidir, dahil tutarın değil.
KDV dahil 1.200 TL'lik bir tutardan KDV'yi ayırmak için yüzde 20'yi düşmek yaygın bir alışkanlıktır: 1.200 × 0,20 = 240. Doğrusu 200 TL'dir.
Fark, yüzde 20'nin neyin üzerinden alındığındandır. KDV matrahın yüzde 20'sidir; dahil tutar zaten matrah artı KDV olduğu için onun yüzde 20'si her zaman fazla çıkar. Doğru yol bölmedir: 1.200 ÷ 1,20 = 1.000. Kısayolu KDV = Dahil × Oran ÷ (100 + Oran) — yüzde 20 için dahil tutarın 20/120'si, yani altıda biri.
Hata oran yükseldikçe büyür: yüzde 1'de binde birkaç, yüzde 20'de yüzde 20 fazla KDV demektir.
Genel oran yüzde 20'dir; bazı teslim ve hizmetlerde yüzde 10, bazılarında yüzde 1 uygulanır. Hangi malın hangi orana girdiği 2007/13033 sayılı Karar ekindeki listelerde tek tek sayılmıştır ve listeler yıl içinde değişebilir.
Bu araç oranı size sorar, tahmin etmez. Yanlış oran seçilmiş bir hesabın çıktısı da yanlıştır — ürününüzün oranını kendi listenizden veya mali müşavirinizden doğrulayın. Serbest oran alanı, eski tarihli bir faturayı kontrol ederken yürürlükten kalkmış oranları da girebilmeniz içindir.
Burada çıkan tutar bir faturanın KDV'sidir; ayın ödenecek KDV'si değildir. Ödenecek KDV, satışlardaki hesaplanan KDV'den alışlardaki indirilecek KDV düşülerek bulunur; devreden KDV varsa o da girer. Araç indirim, iade, istisna ve devir hesabı yapmaz.
KDV tevkifatı da bu aracın işi değildir: tevkifatta hesaplanan KDV'nin bir kısmını alıcı sorumlu sıfatıyla beyan eder ve pay işin türüne göre değişir. Bu ayrımı KDV tevkifatı hesaplama aracı yapıyor; kavramın kendisini KDV tevkifatı yazımızda anlattık.
Dahil tutar oranın bir fazlasına bölünür: matrah = dahil tutar ÷ (1 + oran). %20 için 1.200 ÷ 1,20 = 1.000, KDV 200 TL'dir. En sık yapılan hata dahil tutardan yüzde yirmiyi düşmektir: 1.200 × 0,20 = 240 sonucu KDV'yi 40 TL fazla gösterir, çünkü yüzde yirmi matrahın değil dahil tutarın yüzde yirmisidir. Kısayolu KDV = dahil tutar × oran ÷ (100 + oran) biçiminde de yazabilirsiniz.
Üç oran uygulanır: genel oran yüzde 20, indirimli oranlar yüzde 10 ve yüzde 1. Hangi teslim ve hizmetin hangi orana girdiği 2007/13033 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ekindeki listelerde sayılmıştır; listeler yıl içinde kararlarla değişebilir. Araç oranı size sormakta ve seçtiğiniz oranla hesaplamaktadır — kendi ürününüzün oranını listeden veya mali müşavirinizden doğrulayın.
Değil. Bu araç tek bir tutar üzerindeki KDV'yi hesaplar; bu, satış faturalarınızdaki hesaplanan KDV'dir. Beyannamede ödenecek KDV, hesaplanan KDV'den alışlarınızdaki indirilecek KDV düşülerek bulunur ve devreden KDV varsa o da hesaba girer. Yani buradaki sonuç bir faturanın KDV'sidir, ayın vergi borcu değildir.
Bu araçta hesaplanmıyor; ayrı bir araç var. Tevkifatta hesaplanan KDV'nin bir kısmı alıcı tarafından sorumlu sıfatıyla beyan edilir ve kesir işin türüne göre değişir. Bu araç faturanın toplam KDV'sini verir, tevkifat payını ayırmaz. Payı ayırmak için KDV tevkifatı hesaplama aracını kullanın: matrah ve KDV oranından hesaplanan KDV'yi seçtiğiniz kesre göre alıcının beyan edeceği ve satıcının tahsil edeceği tutara böler. Tevkifatın nasıl işlediğini KDV tevkifatı yazımızda anlattık.
Hayır. Hesaplama tamamen tarayıcınızda çalışır; girdiğiniz hiçbir tutar sunucuya gönderilmez ve saklanmaz. Çok satırlı listeye eklediğiniz kalemler de yalnızca açık olan sekmenin belleğindedir; sayfayı kapattığınızda kaybolur. Saklamak istiyorsanız listeyi CSV olarak indirin.
Satış kaydını girdiğinizde KDV kendiliğinden ayrılır, oran bazında dökülür ve beyanname dönemine hazır durur. Kendi kalemlerinizle demo ortamında görelim.